Echokardiografia (echo serca) to nieinwazyjna, całkowicie bezpieczna metoda diagnostyczna wykorzystująca ultradźwięki do obrazowania struktur serca i dużych naczyń. Badanie pozwala dokładnie ocenić budowę i czynność serca, w tym wielkość jam, grubość ścian, kurczliwość mięśnia sercowego oraz funkcję zastawek. Dzięki zastosowaniu techniki dopplerowskiej możliwa jest również ocena kierunku i prędkości przepływu krwi w obrębie przedsionków, komór i głównych naczyń.
W zależności od wskazań wykonuje się różne typy echokardiografii:
- przezklatkową (TTE) – standardową, wykonywaną przez klatkę piersiową,
- przezprzełykową (TEE) – umożliwiającą dokładniejszą ocenę struktur niedostępnych w badaniu przezklatkowym,
- dopplerowską – analizującą przepływy krwi w obrębie serca i naczyń.
Echokardiografia jest jednym z podstawowych i najważniejszych badań w diagnostyce chorób serca, rutynowo stosowanym zarówno w kardiologii, jak i kardiochirurgii.
Wskazania
Wskazaniem do wykonania echokardiografii jest podejrzenie choroby serca lub potrzeba oceny stopnia jej zaawansowania. Badanie to znajduje zastosowanie m.in. w diagnostyce:
- niewydolności serca (w tym o etiologii niedokrwiennej),
- zapalenia lub zawału mięśnia sercowego,
- chorób zakrzepowo-zatorowych,
- chorób osierdzia i wsierdzia,
- nadciśnienia płucnego,
- wad zastawkowych (np. przy obecności szmeru nad sercem),
- chorób o podłożu zapalnym lub metabolicznym.
Echokardiografia pozwala również na ocenę:
- przepływu krwi przez poszczególne jamy i zastawki serca,
- wielkości i funkcji komór oraz przedsionków,
- ogólnej wydolności mięśnia sercowego jako pompy.
Podczas badania można ustalić przyczynę bólu w klatce piersiowej, zaburzeń rytmu serca, obecności szmerów lub rozpoznać wrodzone wady serca.
Przebieg
Echokardiografia przezklatkowa to podstawowe i całkowicie bezpieczne badanie obrazowe serca. Wykonuje się je poprzez przyłożenie głowicy aparatu ultrasonograficznego do klatki piersiowej. Lekarz nakłada wcześniej specjalny żel, który poprawia przewodzenie fal ultradźwiękowych i ułatwia przesuwanie głowicy po skórze.
Podczas badania głowica wysyła fale dźwiękowe, które odbijają się od struktur serca i wracają jako echo. Dzięki temu na ekranie aparatu powstaje obraz pozwalający dokładnie ocenić budowę oraz pracę serca. Badanie trwa kilkanaście minut, jest całkowicie bezbolesne i nie wymaga żadnego przygotowania.
